Waarom investeren in preventie en seksuele gezondheid loont
Preventie staat centraal in al het werk dat Rutgers doet. Op deze pagina vertellen we je waarom dat zo is én waarom investeren in preventie en seksuele gezondheid loont.
Rutgers werkt al ruim 50 jaar aan het bevorderen van seksuele en reproductieve gezondheid, enerzijds aan het bevorderen van gezondheid en veiligheid, en anderzijds aan het voorkomen, signaleren en waar mogelijk oplossen van problemen, oftewel het bevorderen van publieke gezondheid en preventie. Ons werk centreert zich rond 4 verschillende thema’s:
- Educatie en opvoedondersteuning, waaronder thuis, op de kinderopvang, op school en online.
- Reproductieve gezondheid, denk hierbij aan kinderwens, gezinsplanning, gezond zwanger worden, informatie over en toegang tot anticonceptie, condoomgebruik en toegankelijke abortuszorg.
- Preventie seksueel grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld, zoals het bijbrengen van vaardigheden, het leren herkennen van wensen en grenzen en consent.
- Toegang tot passende zorg voor iedereen in o.a. GGZ, jeugdzorg en gehandicaptenzorg.
Onze missie is het bevorderen van een veilige en gezonde ontwikkeling van kinderen, jongeren en jongvolwassenen. Op die manier kunnen zij later gezonde en goed geïnformeerde keuzes maken en genieten van prettige, gewenste, veilige en gezonde relaties en seksualiteit.
Om die missie te volbrengen is het essentieel dat kinderen leren dat ze hun eigen wensen en grenzen en die van een ander kunnen herkennen en respecteren, en dat ze leren dat mensen van elkaar kunnen verschillen en dat dit oké is. Ook zorgen we ervoor dat jongeren informatie kunnen vinden over de verschillende vormen van anticonceptie en de effectiviteit ervan om ongewenste zwangerschappen te voorkomen.
Preventie is bewezen effectief
Preventie, oftewel het voorkomen van problemen, is een cruciaal onderdeel van het bevorderen van publieke gezondheid, ook op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid.
Het meest effectief is een integrale aanpak, met onderdelen die elkaar versterken:
- Met seksuele opvoeding thuis door ouders en verzorgers;
- Met kwalitatief goede lessen relationele en seksuele vorming op school;
- Met een ondersteunende omgeving;
- Met betrouwbare (online) informatie en publiekscampagnes;
- Met monitoring en vroegtijdige signalering;
- Met ondersteuning van professionals;
- En met goede verankering in wet- en regelgeving.
Door in te zetten op het bevorderen van kennis en autonomie en door te werken aan positieve sociale normen die gezond, veilig en respectvol gedrag promoten, kunnen hogere kosten voor de zorg en maatschappij als geheel worden voorkomen. Niet voor niets luidt de bekende uitdrukking: voorkomen is beter dan genezen.
Succesverhalen
Goede voorbeelden vinden we in landen die op ons lijken, waaronder het Verenigd Koninkrijk en Finland. Zo heeft de Britse overheid onderzocht en geconcludeerd dat investeren in seksuele gezondheid bewezen kosteneffectief is. Het Verenigd Koninkrijk bewees ook gelijk dat fikse bezuinigingen op seksuele gezondheid die op korte termijn kostenbesparend leken, op de middellange en lange termijn zorgden voor vele malen hogere kosten voor de zorg en de maatschappij. Zo is er een toename in het aantal soa’s en onbedoelde zwangerschappen, maar ook in het aantal ziekenhuisopnames als gevolg van onbehandelde soa’s en een overbelasting van de zorg, wat naast extra kosten leidt tot personeelstekort en een afname van de zorgkwaliteit.
Recente resultaten vanuit Finland bevestigen dit beeld. Daar heeft het verplichten van relationele en seksuele vorming op school en gratis beschikbaar stellen van anticonceptie geleid tot een gigantische daling in het aantal abortussen met maar liefst 66%. Afgezien van de vaak desastreuze psychische, sociale en seksuele gevolgen van seksueel geweld, zijn de materiële kosten ook heel hoog. De kosten van gendergerelateerd geweld (dus breder dan alleen seksueel geweld) worden in Nederland geschat op ruim 14 miljard per jaar (EIGE, 2021). Dit zijn kosten voor gezondheidszorg, hulpverlening, politie en justitie, gederfde inkomsten omdat slachtoffers niet (meer) kunnen werken enzovoort.
De economie heeft baat bij preventie
Naast argumenten die zich richten op de gezondheid en veiligheid van mensen, zijn er ook puur economische argumenten te noemen. Investeren in gezondheid en preventie is bewezen cruciaal voor onze economie. Zo leidt een stijging van gezondheid met 1% tot een 4-8% hoger bbp per hoofd van de bevolking. Uit een analyse van 800 Europese regio’s blijkt dat de economie in regio’s met een goede gezondheid (levensverwachting) het hardst groeien. Daarnaast leidt meer gezondheid en betere preventie tot minder of later zorggebruik.
Kortom: preventie werkt. Daarmee is investeren in preventie een slimme keuze. Het bevordert een veilige en gezonde ontwikkeling van kinderen, jongeren en jongvolwassenen en houdt de kosten voor de zorg en de maatschappij laag.