Gerelateerd
Bekijk ook onze andere onderzoeken.
Dit rapport onderzoekt hoe het staat met lhbti+ sensitieve zorg in de Nederlandse ggz. De resultaten laten een gemengd beeld zien. Ggz-medewerkers hebben positieve attitudes, maar er is een kloof tussen goede intenties en daadwerkelijke zorg. Er zijn grotere kennislacunes bij minder bekende onderwerpen en er is niet altijd een proactieve houding.
Tussen 2019 en 2024 vulden 2173 medewerkers van vier ggz-instellingen een vragenlijst in over hun kennis, houding en vaardigheden rondom seksuele en genderdiversiteit.
Een gemend beeld
De resultaten laten een gemengd beeld zien. Bijna alle medewerkers (96%) voelen zich op hun gemak bij homo- en biseksuele personen en hebben positieve attitudes. Toch is er een belangrijke kloof tussen deze goede intenties en de daadwerkelijke zorg. Het sociale klimaat is overwegend positief: 62% van lhb (lesbisch, homo of biseksueel) -medewerkers voelt zich comfortabel om open te zijn over hun seksuele oriëntatie. Toch ervaart 13%-24% negatieve incidenten zoals discriminerende opmerkingen of buitensluiting.
Kennislacunes groter bij minder bekende onderwerpen
De eerste belangrijke bevinding is dat kennislacunes groter worden bij minder bekende onderwerpen. Terwijl 88% aangeeft voldoende kennis te hebben over homo- en biseksualiteit, daalt dit naar 58% voor genderidentiteit en slechts 30% voor intersekse. Veel medewerkers (40%-67%) weten bovendien niet waar zij cliënten intern of extern naartoe kunnen verwijzen voor gespecialiseerde hulp.
Onzichtbare vooroordelen
Ten tweede blijven onzichtbare vooroordelen bestaan ondanks de positieve expliciete attitudes. Hoewel medewerkers expliciete discriminatie afwijzen, wijst internationaal onderzoek uit dat impliciete vooroordelen zich kunnen uiten in microagressies en heteronormatieve aannames. Een derde van de respondenten (36%) geeft aan dat collega’s standaard uitgaan van
heteroseksualiteit bij cliënten.
Geen proactieve houding
Tot slot worden thema’s niet altijd proactief besproken. Bij individuele gesprekken gaat slechts 20% altijd in gesprek bij vermoedens dat een cliënt lesbisch, homo of bi is. Bij seksuele oriëntatie en genderdiversiteit in groepstherapie wordt dit door 32%-44% nooit besproken. Medewerkers geven aan dit “niet nodig” te vinden als het “geen probleem is” of willen het onderwerp niet “bijzonder” maken.
Aanbevelingen
Het rapport beveelt aan om training te richten op genderdiversiteit en intersekse, duidelijke doorverwijsstructuren te creëren, en diversiteit proactief bespreekbaar te maken in plaats van af te wachten. Cruciaal is dat interventies zich niet alleen richten op kennis, maar ook op het bewust maken van impliciete vooroordelen en het ontwikkelen van praktische vaardigheden. De conclusie is helder: positieve attitudes zijn een goede basis, maar onvoldoende voor werkelijk inclusieve zorg. De stap van “goede wil naar goede zorg” vraagt om structurele aandacht voor kennis, vaardigheden én onbewuste vooroordelen.
Publicatiedatum
Juni 2026
Auteurs
Anne Oldenhof, Renske van Lonkhuijzen-Martinovic en Tomas Derckx
Vragen over dit onderzoek?
Neem contact op met onze onderzoekers: