Gerelateerd
Bekijk ook onze andere onderzoeken.
Vaders willen na de geboorte van hun kind meer betrokken zijn bij de zorg, maar nemen daarvoor nog weinig ouderschapsverlof op en passen hun werkschema minder vaak aan. Dit komt onder meer door gebrek aan steun en aanmoediging op hun werk. Betrokken vaderschap is goed voor kinderen, moeders, vaders en de samenleving.
Over het onderzoek
Dit rapport geeft inzicht in de stand van zaken rond het stimuleren van meer betrokken vaderschap in Nederland in 2019. Het rapport is gebaseerd op het internationale rapport ‘State of the World’s Fathers’. Het belicht betrokken vaderschap met verschillende (Nederlandse) onderzoeken uit de afgelopen 4 jaar die voor het rapport zijn samengevat en aan elkaar zijn gelinkt.
Het biedt een overzicht van recent Nederlands onderzoek en (beleids-)ontwikkelingen rond vaders en vaderschap, maar brengt ook in beeld wat er nog moet gebeuren. Dit gebeurt op de volgende thema’s: Beleid: politiek, Instituties: werkgevers & zorgprofessionals, Communities: invloed van Media & Groepen, Relaties en Vaders.
Draagvlak groter, voorzichtige verschuiving
Sinds het eerdere Nederlandse State of The World Fathers 2015 rapport is er veel gebeurd. Het draagvlak voor betrokken vaderschap is gegroeid in de samenleving en in de politiek. Er is een voorzichtige verschuiving zichtbaar binnen Nederland rond thema’s als vaderschap, gender en mannelijkheid. Dit zie je in de media, in de samenleving, in relaties en bij vaders zelf.
Uitbreiding verlofregeling
Er zijn ook positieve ontwikkelingen vanuit de politiek. In 2018 is gekozen voor de uitbreiding van de verlofregelingen voor partners. Ondanks het groeiende draagvlak laat een gelijke werk en zorg verdeling in de praktijk bij veel ouders nog op zich wachten. Toch blijkt uit dit rapport ook dat vaders wel meer tijd met hun kinderen willen doorbrengen, maar ze maken minimaal gebruik van de formele mogelijkheden om hun arbeidspatroon aan te passen (zoals deeltijd werken of ouderschapsverlof).
Sociale acceptatie door erover te praten
Om daadwerkelijk de zorg gelijkwaardiger te verdelen lijkt naast financiële belemmeringen ook de mate van sociale acceptatie mee te spelen. Sociale acceptatie binnen een organisatiecultuur en het hebben van rolmodellen onder collega’s, managers en andere vaders stimuleren vaders om meer te gaan zorgen. Hiervoor is het niet alleen belangrijk dat vaders op de werkvloer ondersteund worden, maar ook dat zij binnen partnerrelaties en met andere vaders in gesprek gaan over hun ouderrol en de werk- zorgverdeling.
Omslag door bewustwording en promotie
Er is dan ook een culturele omslag nodig op alle niveaus van de samenleving om vaders meer te betrekken bij de zorg en opvoeding van hun kinderen en het gezinsleven. De aanbevelingen binnen dit rapport geven aanknopingspunten hoe deze cultuuromslag bereikt kan worden.
- Nationale wetgeving en beleid: bijvoorbeeld huidige verlofregelingen verbeteren en verbreden zodat niemand uitgesloten wordt.
- De (meerwaarde van) betrokken vaderschap promoten: bewustwording binnen de (pre-)natale gezondheidszorg en het onderwijs kan bijdragen.
- Het ontwikkelde werk-familiebeleid van bedrijven ook in de praktijk brengen. HR-afdelingen, managers en collega’s kunnen een voorbeeldrol vervullen door zich positief uit te spreken over het verlof en beslissingen om werk en zorgtaken beter te verdelen.
- Het rapport roept tenslotte vaders nadrukkelijk op om uit de ondersteunende ouderrol te stappen en ook de positie van primaire opvoeders te nemen en pleit voor meer solo-zorg door vaders.
Breed maatschappelijk draagvlak
De aanbevelingen zijn gebaseerd op raadplegingen van het brede maatschappelijk middenveld en worden onderschreven door onder andere WOMEN Inc., TNO, Emancipator, Aanpakken voor Aanstaande Vaders, Voor Werkende Ouders en VDRS.
Woorden omzetten in daden
Dit rapport toont aan dat de wil en wens om te veranderen er is. Nu is het zaak om woorden om te zetten in daden en een cultuuromslag te creëren zodat vaders meer betrokken zijn bij hun gezin en kinderen. Ook laat het zien wat er moet gebeuren om de wet WIEG (Wet Invoering Extra Geboorteverlof) en het aanvullend geboorteverlof van 2020 tot een succes te maken.
Publicatiedatum
2019
Auteurs
Hanna Harthoorn, Kate van de Krol, Ilze Smit, Leonie van Breeschoten.
Vragen over dit onderzoek?
Neem contact op met onze onderzoekers: