| Auteur: Rachel Ploem | Functie: Adviseur SRGR en gender

BLOG: Over de media en (jonge) mannen als vluchtelingen

Veel commotie is er de laatste weken, in de samenleving, in de media en de politiek over het seksueel ongewenst gedrag en geweld van een aantal mannen onder vluchtelingen en asielzoekers. De gebeurtenissen in Keulen tijdens de Oudejaarsnacht gaven een belangrijke impuls. Een kakafonie aan reacties barstte los. Daders dienden onmiddellijk teruggestuurd te worden naar land van herkomst. Andere stemmen pleitten voor opvolging van het Noorse voorbeeld betreffende cursussen ‘relaties en seksualiteit’.

Er volgde een oproep voor programma’s waarin alle jongens in Nederland leren meisjes, vrouwen en seksuele diversiteit te respecteren. Vrouwenrechtenactivisten en deskundigen verbreedden de aandacht naar seksueel geweld als een hardnekkig, decennia oud fenomeen in de brede (Nederlandse) samenleving. Verbanden werden gelegd met ongelijke machts- en genderverhoudingen en de dubbele seksuele moraal.

Het besef dat je mannen beter kunt betrekken bij de aanpak van seksueel geweld en relationele en seksuele vorming lijkt groeiende. Belangrijk en goed, laat dat duidelijk zijn. Het lijkt echter vooral te gaan over hoe deze mannen te leren zich te gedragen in de Nederlandse samenleving. Door zich aan te passen aan onze normen en waarden rondom man/vrouw-verhoudingen, seksualiteit en seksuele diversiteit. Deze focus is niet onlogisch of geheel onjuist, maar er schuilt wel een gevaar in. Als je mannen ten behoeve van respect voor vrouwen benadert met een belerend vingertje, zonder stil te staan bij hun eigen achtergrond en geschiedenis, zonder rekening te houden met ervaringen met geweld, trauma’s en kwetsbaarheden, roept het vooral weerstand op, leert de ervaring. Intrinsieke motivatie, noodzakelijk voor ontwikkeling en gedragsveranderingen, zal op bovenstaande wijze nauwelijks getriggerd worden.

Mannen raken gemotiveerd wanneer duidelijk is wat de winst is voor henzelf. Belangrijk uitgangspunt is en blijft: mannen zijn (net als vrouwen) verantwoordelijk voor hun (gewelddadig) gedrag; straf dient te volgen in geval van een strafbare daad. Maar daar blijft het niet bij. Ervaringen en onderzoek laten zien dat veel jongens en mannen eveneens last hebben van knellende en rigide genderrollen en -verwachtingen, inclusief dwingende normen rondom seksualiteit. Wanneer je (jonge) mannen de kans geeft hierop te reflecteren, schept dit ruimte voor nieuwe en positieve invullingen van man-zijn, in verbinding met andere mannen en in relatie met vrouwen. Dit levert een win-win-win-situatie op waar mannen, vrouwen en kinderen baat bij hebben. In programma’s van Rutgers, zoals het internationale MenCare+ en Beat the Macho wordt dit aangetoond. Het geheel van losweken van groepsdruk, van de druk om kostwinner te zijn, ruimte krijgen om eigen invulling te geven aan seksualiteit en relaties op basis van respect en gelijkwaardigheid, de kans krijgen om betrokken te zijn bij zwangerschap en bevalling, bij de emotionele ontwikkeling van je kind, ervaren jongens en mannen als bevrijdend. Het draagt bij aan minder risico- en gewelddadig gedrag, een groter gelukbesef, gezondere leefstijl, gelijkwaardige verhoudingen met vrouwen. Laten we geleerde lessen inzetten, of het nu om vluchtelingen, asielzoekers, Nederlandse mannen, tienervaders of jonge jongens gaat.

De urgentie dwingt tot actie. Als we als Nederlandse samenleving de kans niet grijpen om (jonge) mannelijke vluchtelingen te begeleiden en te laten integreren met ruimte voor eigen verhaal, achtergrond en kwetsbaarheden is het risico op frustratie, probleemgedrag, (seksueel) geweld en isolement groot. Een nieuwe kiem voor verdere politisering en radicalisering is gelegd. Actie begint bij stilstaan bij eigen (voor)oordelen, beelden en gedrag ten aanzien van (jonge) mannen als vluchteling in Nederland.

Rachel Ploem
Rachel Ploem Adviseur SRGR en gender

Reacties

Over Rutgers

Twitter

Volg ons op Twitter
Rutgers en de Postcode Loterij

Jaarlijks ontvangt Rutgers steun van de Nationale Postcode Loterij en haar deelnemers