| Auteur: Bouko Bakker | Functie: Senior adviseur Seksuele en genderdiversiteit

Blog: Coming Out is zo makkelijk nog niet

Worden wie je bent, zichtbaar jezelf kunnen zijn, je leven inrichten zoals je wilt, het lijkt zo vanzelfsprekend. Maar zo gemakkelijk is dat niet altijd.

Wereldwijd wordt deze dagen Coming Out dag gevierd. In Nederland hijst vandaag een record aantal gemeenten en organisaties de regenboogvlag. Er worden rond de dag feestweken, studiedagen, expertmeetings en tentoonstellingen georganiseerd. Zelfs oversteken over een heus ‘regenboog zebrapad’ is tegenwoordig mogelijk. Coming Out, van oudsher de term voor het naar buiten treden als homo of lesbo, is inmiddels ook van toepassing verklaard op biseksuelen en transgenders. De boodschap is: vier het, juich het toe, stimuleer en ondersteun het.

Worden wie je bent, zichtbaar jezelf kunnen zijn, je leven inrichten zoals je wilt, het lijkt zo vanzelfsprekend. Maar zo gemakkelijk is dat niet altijd. Anders zijn dan bijna iedereen om je heen, niet willen of kunnen voldoen aan de verwachtingen (als hetero, als man, als vrouw), het vergt moed en lef om dat voor jezelf te accepteren en mee naar buiten te treden, vooral in een omgeving die negatief oordeelt en afkeurend is. Dat laatste overkomt nog veel jongeren, bijvoorbeeld wanneer ze opgroeien met meerdere culturen of in religieuze gemeenschappen. Loyaal zijn aan jezelf en aan je omgeving is dan een bijna onmogelijke opgave. Maar ook op latere leeftijd kan open en zichtbaar zijn minder vanzelfsprekend zijn, bijvoorbeeld in een nieuwe woonomgeving waar je opnieuw geconfronteerd wordt met negatieve opvattingen en oordelen. Coming Out is niet een eenmalige ‘actie’, het is een levenslang proces. Elke nieuwe situatie vraagt weer een keuze: ben ik er open over, of toch maar niet.

De nadruk op Coming Out – vooral in de Westerse landen – als meest ‘gezonde’ uitkomst van het accepteren van je homo- of biseksuele oriëntatie, ondervindt ook kritiek. Hoe zo ‘moet’ je ‘uit de kast komen’? Niet iedereen stelt identiteit gelijk aan seksuele identiteit, niet iedereen wil laten zien dat hij zich meer vrouw voelt dan man, of andersom. Dat zijn keuzes die alleen iemand zelf kan maken. Er zijn situaties – ook in Nederland – waarin iemand misschien wel beter af is om dit te verhullen, te verzwijgen of zelfs te onderdrukken. Het gaat dan om situaties waarin de omgeving openheid tegenwerkt, verbiedt of bestraft met verstoting, gevangenis of zelfs met eerwraak en dood. Openheid bevrijdt dan niet, maar brengt je in gevaar.

Er moet nog veel gebeuren wil iedereen zijn of haar seksuele relaties en/of genderidentiteit in vrijheid kunnen beleven en zelf vormgeven. Wereldwijd zeker, maar ook in Nederland. Samen met andere organisaties maakt Rutgers zich hard voor aandacht voor seksuele oriëntatie en genderidentiteit in onderwijs en zorg. Dit doen wij onder andere met informatie en scholing voor professionals in onderwijs en zorg, het verzamelen en verspreiden van kennis en inzicht door onderzoek. Ook in het buitenland is Rutgers actief - in verschillende allianties - om de aandacht voor seksuele en genderdiversiteit in bestaande programma’s en onder professionals te versterken. Streven hierbij is steeds dat iedereen zichzelf kan zijn, waar ook ter wereld en zijn of haar eigen ‘Coming Out’ kan kiezen en vormgeven in vrijheid.

Bouko Bakker
Bouko Bakker Senior adviseur Seksuele en genderdiversiteit

Reacties